Thứ bảy, 29/02/2020 - 09:31|
Chào mừng bạn đến với cổng thông tin điện tử của Trường TH Số 1 Phước Hòa

Cách tổ chức hoạt động trải nghiệm thông qua không gian tổ chức dạy học ngoài trời

Hiện nay, dạy học theo hướng trải nghiệm là một trong những phương pháp dạy học hiệu quả theo nội dung chương trình giáo dục phổ thông mới.

Đặc thù lứa tuổi tiểu học chủ yếu tiếp thu kiến thức thông qua tư duy trực quan sinh động. Vì vậy, việc cho các em tiếp xúc và trải nghiệm qua các hoạt động thực tế là hết sức quan trọng. Đối với phân môn Tiếng Việt , để các em phát triển được vốn từ thì nên tạo cho học sinh có nhiều cơ hội trải nghiệm thực tế.

Để tổ chức hoạt động trải nghiệm ngoài trời hiệu quả:

- Giáo viên cần có những định hướng giúp các em biết cách quan sát và quan sát một cách khoa học. Việc đưa ra những câu hỏi gợi mở theo từng chủ đề cụ thể khi quan sát sẽ tạo cho các em biết cách triển khai và tìm ý cho bài tập làm văn của riêng mình.

-Trong dạy học trải nghiệm, GV có vai trò hướng dẫn, hỗ trợ, giám sát cho các em trong quá trình các em tự trải nghiệm; hoặc ở vai trò tổ chức hoạt động, giúp học sinh chủ động, tích cực trong các hoạt động thực hành. Kết quả chính là năng lực thực tiễn, phẩm chất và năng lực sáng tạo đa dạng, khác nhau của học sinh.

-Ví dụ: Học sinh sẽ được quan sát con vật em yêu thích  về hình dáng (Bao quát: nguồn gốc, màu sắc, kích thước; chi tiết: đầu, thân, đuôi, chân…) Về lợi ích, về hoạt động ( sinh sản, ăn uống, thói quen, đi đứng, bắt mồi, đùa chơi…) Giáo viên còn gợi ý các em quan sát bầu trời, lắng nghe âm thanh, cảm nhận con vật,… Những quan sát và cảm nhận thực tế sẽ có hiệu quả lớn hơn rất nhiều việc các em tiếp cận qua sách vở hay phim ảnh.

Để tổ chức một bài học ngoài không gian lớp học (dạy học ngoài thiên nhiên) thường được thực hiện theo các bước sau:

Bước 1: Xây dựng kế hoạch tổ chức bài dạy ngoài thiên nhiên.

Hiệu quả của việc tổ chức hoạt động học tập ngoài thiên nhiên phụ thuộc rất lớn vào công tác chuẩn bị. Vì vậy, trong bước này, GV cần:

  • Xây dựng kế hoạch tổ chức bài dạy ngoài thiên nhiên thật chu đáo:

+ Xác định rõ mục đích, yêu cầu của "hoạt động học tập ngoài thiên nhiên”.

+ Xây dựng nội dung dạy học ngoài thiên nhiên.

  • Đến địa điểm sẽ tổ chức hoạt động học tập ngoài thiên nhiên để nghiên cứu cụ thể đối tượng học tập, bổ sung thêm các đồ dùng, phương tiện dạy học cần thiết cho việc tiến hành hoạt động học tập ngoài thiên nhiên.

Địa điểm tổ chức giờ học có thể là sân trường, vườn trường, công viên, làng nghề,...

- Xác định phương tiện di chuyển HS đến địa điểm tổ chức hoạt động học tập ngoài thiên nhiên. Phương tiện di chuyển có thể là đi bộ, đi ôtô tùy thuộc vào địa điểm dạy học.

- Xác định thời gian giảng dạy ngoài thiên nhiên cho phù hợp (tránh dạy vào lúc trời nắng gắt: tiết 3, 4 buổi sáng hay tiết 1, 2 buổi chiều). Ngoài ra,GV còn cần xác định rõ thời gian di chuyển HS, thời gian giảng dạy, thời gian cho từng hoạt động của tiết học và thời gian đưa HS về.

- Phổ biến kế hoạch học tập ngoài thiên nhiên cho HS một cách đầy đủ, rõ ràng trước hôm tiến hành học tập ngoài thiên nhiên để HS có tâm thế tốt và chuẩn bị tư liệu/ đồ dùng cần thiết.

- Dự kiến cách quản lí HS: học tập ngoài thiên nhiên không gian rộng, có nhiều yếu tố bên ngoài tác động đến sự tập trung chú ý của các em. Vì vậy, GV cần dự kiến quản lí HS trong quá trình di chuyển đến địa điểm dạy học, trong quá trình học và khi di chuyển HS v

- Dự kiến phương án thay thế khi điều kiện thời tiết không thuận lợi: trời mưa, nắng gắt

Bước 2: Tiến hành dạy học ngoài thiên nhiên.

Một tiết học ngoài thiên nhiên thường được tổ chức theo tiến trình sau:

- GV nêu vấn đề cho HS tri giác trực tiếp vật thật (sự vật, hiện tượng) của bài học tại địa điểm dạy học.

- GV đặt câu hỏi gợi ý để HS có hướng suy nghĩ nhằm đưa ra được những nhận xét về sự vật, hiện tượng, GV định hướng cho HS phương pháp thu thập thông tin để đạt được mục tiêu đề ra, khuyến khích HS tư duy, phân tích bằng cách đặt và trả lời câu hỏi: Tại sao/ Vì sao? Như thế nào?

- HS thảo luận nhóm (dựa trên quan sát vật thật, thí nghiệm, ..) để giải quyết vấn đề GV nêu.

- GV hướng dẫn HS báo cáo kết quả quan sát, thu thập rồi rút ra kết luận.

- GV nhận xét, bổ sung và chốt kết luận đúng.

- GV tổ chức các hoạt động để HS được thực hành củng cố, khắc sâu kiến thức bài học.

Bước 3: Tổng kết

- GV chú ý cung cấp/ định hướng một số nguồn khác để HS có cơ hội khám phá thêm nội dung liên quan đến bài học.

- GV, HS cùng đánh giá về hiệu quả của bài học đối với bản thân, rút xa bài học liên hệ bản thân.

Một số lưu ý khi tổ chức hoạt động trải nghiệm ngoài lớp học:

- Giáo viên phải bám sát mục tiêu tiết học.

- Giáo viên phải xác định được mục tiêu của hoạt động trải nghiệm ngoài lớp học là gì?

- Chuẩn bị hoạt động nào cần thiết tổ chức cho học sinh hoạt động ngoài lớp học.

- Chuẩn bị chu đáo hình thức tổ chức: xếp hàng, bố trí không gian, cách quan sát, ghi chép; hệ thống câu hỏi định hướng quan sát, thực hành, trao đổi.

- Tránh lãng phí thời gian, không hiệu quả.

- Bố trí thời gian cho hoạt động phải phù hợp, phải đảm bảo kiến thức của tiết học.

- Xây dựng được nền nếp cho học sinh khi tham gia hoạt động: từ việc đi ra xếp hàng, khi hoạt động, sự tương tác giữa các học sinh trong nhóm, rèn cho học sinh kĩ năng nói và trao đổi…

- Giáo viên cần nghiên cứu kĩ nội dung bài dạy. Hoạt động nào có thể thảo luận nhóm, với nội dung câu hỏi ra sao?

Cần thay đổi không gian, vị trí của mỗi tiết dạy ngoài trời, đảm bảo nhóm hoạt động hiệu quả và sôi nổi. Khi tổ chức nên sắp xếp đội hình theo hình chữ U, chữ V hoặc vòng tròn, không nên lặp lại 1 kiểu rất dễ nhàm chán. Trong quá trình tổ chức, cần tạo không khí thoải mái, tự tin, mạnh dạn để các em tự do phát biểu những suy nghĩ riêng của mình. GV không nên áp đặt theo 1 ý kiến duy nhất, bất biến, cần chú ý lắng nghe ý kiến của các em, phát huy tính tích cực chủ động và sáng tạo.

Tác giả: Mai Thị Liên Hoan
Bài tin liên quan
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 2
Hôm qua : 5
Tháng 02 : 424
Năm 2020 : 652